اختلال/مشکلات خواب در افراد مبتلا به آلزایمر

تاریخ انتشار:بهمن ۲۴, ۱۳۹۴
اختلال خواب در افراد مبتلا به آلزایمر

اختلال خواب در افراد مبتلا به بیماری آلزایمر

اختلال خواب در افراد مبتلا به بیماری آلزایمر ممکن است به دلیل توهمات فرد مبتلا باشد یعنی او «چیزهایی ببیند» یا «چیزهایی بشنود» ‌که در واقع وجود خارجی ندارند. بعضی از مشکلات رفتاری در شب پاسخی به دیدنِ رؤیاهایی است که فرد مبتلا نمی تواند از واقعیت جدا کرده و تشخیص دهد که خواب دیده است. ممکن است فرد مبتلا به علت رفتن به دستشویی از خواب بیدار شده، سپس راه و جهت را پیدا نکرده و بیقرار شود. ممکن است از خواب بیدار شده، لباس بپوشد و بیرون رود و یا حتی بخواهد آشپزی کند.

 حق با شماست. چیزی بدتر و دردناکتر از این نیست که وضعیت خواب شما که هر لحظه بیشتر از قبل به آن نیاز دارید روز به روز مختل تر شود.

اغلب به نظر می رسد که ساعت درونی در مغز به علت بیماری آسیب دیده باشد. اما توجه به نکاتی، میتواند شما را در کنترل این اختلال یاری دهد:

♦ اگر فرد مبتلا در طی روز چرت بزند، هنگام شب کمتر خسته خواهد بود. سعی کنید که او را در طول روز مشغول، فعال و بیدار نگه دارید.

♦ ممکن است پزشک برای فرد مبتلا داروی خواب آور تجویز نماید. این داروها باید تحت نظارت کامل و با احتیاط مصرف شوند. از تجویز خودسرانه دارو خودداری نمایید.

♦ اگر فرد مبتلا از داروهای آرام بخش استفاده کند، ممکن است که در طول روز خواب آلوده گردد. در مورد تغییر ساعتِ مصرفِ داروهای آرام بخش با پزشک مشورت کنید تا به جای اینکه این داروها در ساعات مختلف روز به فرد مبتلا داده شود، در ساعات پایانی روز و غروب به وی داده شود. این امر ممکن است باعث شود که بدون اینکه وی در طول روز خواب باشد، رفتارهایش کنترل شود.

♦ اگر باید در طول روز بخوابد، سعی کنید شما نیز در همان ساعات خوابیده و زمان استراحت خود را با او تنظیم نمایید.

♦ فعالیتی منظم طرح ریزی نمایید (مثلا یک پیاده روی طولانی هنگام عصر). این مسئله ممکن است باعث خستگی و خواب بهتر وی در شب باشد. گاهی ماشین سواری نیز باعث خوابیدن بعضی از افراد مبتلا می گردد. مراکز مراقبت روزانه یکی از بهترین گزینه ها برای فعال نگه داشتن افراد مبتلا در طی روز می باشد.

در حال حاضر مرکز توانبخشی روزانه قاصدک (وابسته به انجمن آلزایمر ایران) با هدف توانبخشی، پیشگیری از انزوا و ابتلا به افسردگی و به طور کلی ارتقای کیفیت زندگی افراد مبتلا به بیماری آلزایمر و نیز فراهم نمودن ساعاتی جهت پرداختن به امور شخصی و استراحت مراقبت کنندگان، تحت نظر کارشناسان مربوطه مشغول به فعالیت می باشد. افتخار مرکز رعایت نمودن کلیه استانداردهای جهانی در این رابطه است.

نکاتی برای بهتر شدن خواب افراد مبتلا :

♦ مطمئن شوید که فرد مبتلا قبل از خواب به دستشویی رفته است. همچنین لامپ کم نوری را در دستشویی و اتاق خواب وی روشن نگه دارید. نوارهای شب نما نیز در اطراف درِ دستشویی در پیدا نمودن مسیر مفید است.

♦ سالمندان ممکن است که در تاریکی به خوبی نبینند و این مسئله نیز به گیجی و سردرگمی آنان می افزاید. استفاده از چراغ خواب در اتاق های منزل، می تواند به فرد مبتلا کمک کند تا در شب به محیط اطرافش اشراف داشته باشد.

♦ بسیاری از ما تجربه بیدار شدن ناگهانی از خواب با یک صدا را داشته ایم به گونه ای که برای چند لحظه تشخیص نداده ایم کجا هستیم. این مسئله ممکن است برای این افراد مبتلا بزرگتر جلوه کند. در اینگونه موارد، اطمینان بخشیِ آرام شما ممکن است تمام آن چیزی باشد که مورد نیاز است. با او به آرامی و ملایمت صحبت نمایید. اغلب اوقات آن چیزی که لازم می شود این است که به آرامی به فرد مبتلا تذکر دهید که هنوز وقت خواب است و باید به رختخوابش برود. اغلب بعد از رفتن به دستشویی و نوشیدن یک فنجان شیر گرم مجددا به رختخواب باز می گردد. گاهی می توانید رادیویی را با صدای ملایم کنار تختش روشن نمایید. سعی کنید پرده های پنجره اتاق وی  بسته باشد و به او یادآوری نمایید که هنوز شب و تاریک است بنابراین زمان ماندن در رختخواب است.

♦ گاهی اوقات فردی که در تخت نمی خوابد، در یک صندلی راحتی یا کاناپه به راحتی می خوابد.

♦ در صورتی که فرد مبتلا شب هنگام بیدار شد و لباس پوشید اگر شما دخالت نکنید ممکن است که مجددا برگردد و با لباس هایش بخوابد. بهتر است بپذیرید که او با همان لباس ها بخوابد تا اینکه بخواهید درباره آن تا بخشی از شب بحث و جدل نمایید.

♦ اگر فردمبتلا  شبها سرگردان می شود، باید منزل را از نظر نکات ایمنی بررسی نمایید. اتاق خواب را مرتب نمایید تا وی بتواند به راحتی و ایمن در آنجا حرکت نماید و زمین نخورد. پنجره ها را قفل نمایید. آیا ممکن است زمانی که شما خوابیده اید به سراغ اجاق گاز رفته و آن را روشن نماید؟ آیا می تواند در منزل را باز کرده و بیرون برود؟ آیا ممکن است که هنگام رفتن به دستشویی از پلکان، پایین بیفتد؟

♦ در نهایت اگر این اقدامات مفید واقع نشد، داروهای خواب آور و آرام بخش می توانند کمک کنند. اگر چه شما نمی توانید به سادگی به فرد مبتلا، قرصِ آرام بخش داده و مشکل را حل کنید. افراد مبتلا نسبت به سایر افراد به داروها حساس تر و آسیب پذیرترند و عوارض جانبی داروهای آرام بخش و خواب آور نیز بسیار زیاد بوده و برخی از آنها خطرناکند. علاوه بر این، سالمندان احتمالا دارای بیماریهای دیگری نیز هستند و داروهای دیگری نیز مصرف می نمایند که این مسئله باعث ایجاد تداخل دارویی و وخیم تر شدن بیماریشان می گردد.

همچنین تجویز داروی خواب آور ممکن است باعث  زیاد شدن خواب فرد مبتلا در طول روز به جای شب شود یا ممکن است یک تأثیر گیجی و خواب آلودگی برای وی به همراه داشته باشد و عملکرد شناختی وی را در طول روز وخیم تر کند. این مسئله می تواند او را سردرگم تر و گیج تر، مستعد برای زمین خوردن یا دچار بی اختیاری ادرار کرده و عجیب تر اینکه ممکن است حتی وضعیت خواب او را هم وخیم تر نماید.