انجمن جهانی آلزایمر: پیشرفت در توسعه درمانهای نوین دمانس امیدوارکننده است، اما کمبود شرکتکنندگان میتواند روند این پیشرفت را کند کند.
تهران، ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ — برای نخستین بار، مسیر توسعه روشهای نوین تشخیصی و درمانی برای بیماری آلزایمر و سایر انواع دمانس با سرعت در حال گسترش است. با این حال، انجمن جهانی آلزایمر (ADI) و انجمن دمانس و آلزایمر ایران هشدار میدهند که اگر افراد بیشتری در کارآزماییهای بالینی شرکت نکنند و معیارهای محدودکننده واجد شرایط بودن مورد بازنگری قرار نگیرند، این پیشرفت ممکن است با کندی مواجه شود.
همزمان با انتشار گزارش جهانی آلزایمر ۲۰۲۶ با عنوان «عصر جدیدی در کارآزماییهای بالینی دمانس»، انجمن جهانی آلزایمر بر اهمیت مشارکت افراد در پژوهشهای بالینی و ضرورت ایجاد کارآزماییهایی فراگیرتر، قابلدسترستر و متناسب با تنوع جمعیتهای مختلف جهان تأکید کرده است.
۱۵۸ درمان بالقوه در ۱۹۲ کارآزمایی بالینی
بر اساس این گزارش، در سال ۲۰۲۶ بیش از ۱۵۸ درمان بالقوه در ۱۹۲ کارآزمایی بالینی در سراسر جهان در حال ارزیابی هستند.
برای تداوم کامل مطالعات فعال کنونی، پیشبینی میشود حدود ۵۵ هزار شرکتکننده مورد نیاز باشد. با این حال، معیارهای سختگیرانه غربالگری باعث میشوند بسیاری از افرادی که ممکن است بالقوه واجد شرایط باشند، هرگز وارد کارآزماییها نشوند. بر این اساس، برآورد میشود برای پاسخگویی به نیازهای کنونی جذب شرکتکنندگان، حدود ۳۵۰ هزار نفر باید در سراسر جهان برای شرکت در کارآزماییهای بالینی داوطلب شوند.
همچنین هشت کارآزمایی مرحله سوم قرار بود در سال ۲۰۲۶ به تاریخ تکمیل اصلی خود برسند.
امید به پیشرفت در تشخیص و درمان دمانس
کریس لینچ، سرپرست مدیر اجرایی انجمن جهانی آلزایمر، با اشاره به شرایط کنونی پژوهش در حوزه دمانس گفت:
«این لحظهای واقعاً امیدبخش برای پژوهش در زمینه دمانس است. پس از دههها ناکامی و ناامیدی، کارآزماییهای بالینی برای نخستین بار نشان دادهاند که درمانهای جدید میتوانند روند پیشرفت بیماری آلزایمر را کند کنند و مجموعه رو به گسترشی از کارآزماییهای درمانی، امید واقعی ایجاد کرده است.»
او افزود:
«ما در آستانه انقلابی در تشخیص و درمان دمانس هستیم، اما موانع عمده در جذب شرکتکنندگان در کارآزماییها، خطر کند شدن این پیشرفت را به همراه دارد.»
به گفته لینچ، هر ابزار تشخیصی یا درمان جدید بالقوه به افرادی وابسته است که برای شرکت در پژوهش داوطلب شوند. با این حال، آگاهی پایین از کارآزماییهای بالینی و فرایند ناقص ارجاع افراد از سوی پزشکان و متخصصان میتواند روند پیشرفت را کند کند و فرصت مشارکت افراد در پژوهشهای بالینی را محدود سازد.
ضرورت مشارکت جمعیتهای مختلف در پژوهشهای دمانس
بیش از ۶۰ میلیون نفر در سراسر جهان با دمانس زندگی میکنند و پیشبینی میشود این تعداد تا سال ۲۰۵۰ از ۱۳۹ میلیون نفر فراتر رود.
در حال حاضر، بیش از ۶۰ درصد از افراد مبتلا به دمانس در کشورهای کمدرآمد و با درآمد متوسط زندگی میکنند و انتظار میرود این سهم تا سال ۲۰۵۰ به بیش از ۷۰ درصد افزایش یابد.
با وجود این، گزارش نشان میدهد که تقریباً نیمی از ۶۷۶۳ مرکز ثبتشده فعال برای کارآزماییهای دارویی بیماری آلزایمر در آمریکای شمالی و کشورهای پردرآمد قرار دارند.
گزارش جهانی آلزایمر بر ضرورت سرمایهگذاری و توسعه زیرساختهای کارآزماییهای بالینی در کشورهای مختلف تأکید میکند تا ویژگیهای مهم ملی، منطقهای، فرهنگی و ژنتیکی جمعیتها نیز در پژوهشها مورد توجه قرار گیرد؛ موضوعی که با حرکت به سوی درمانهای دقیقتر اهمیت بیشتری پیدا میکند.
موانع دسترسی به کارآزماییهای بالینی در ایران
موانع مشارکت در کارآزماییهای بالینی ممکن است مدتها پیش از آنکه فرد به یک مرکز پژوهشی برسد، آغاز شوند.
در ایران، عواملی مانند تشخیص دیرهنگام، دسترسی محدود به آزمایشهای تخصصی، هزینههای رفتوآمد، موانع موجود بر سر گفتوگو و نیاز احتمالی به حضور یک مراقب همراه میتوانند مشارکت و بررسی افراد برای ورود به یک کارآزمایی بالینی را دشوار کنند.
این چالشها در مورد افرادی که در مراحل پیش از بروز علائم یا در معرض خطر ابتلا به بیماری آلزایمر و سایر انواع دمانس قرار دارند، میتواند پیچیدهتر باشد.
حتی زمانی که فرد علاقهمند به شرکت در یک کارآزمایی است، سابقه پزشکی یا درمانی او ممکن است باعث شود واجد شرایط ورود به آن مطالعه نباشد.
مشارکت در کارآزماییهای بالینی؛ فرصت و چالش
مشارکت در یک کارآزمایی بالینی میتواند برای فرد امیدبخش و از نظر شخصی رضایتبخش باشد؛ با این حال، ممکن است از نظر جسمی و عاطفی نیز دشوار باشد و به زمان، رفتوآمد و تعهد قابلتوجهی از سوی شرکتکنندگان و اغلب مراقبان همراه آنان نیاز داشته باشد.
شرکتکنندگان ممکن است با آزمایشها، تصویربرداریها و نوبتهای بالینی مکرر، تغییر در برنامههای معمول زندگی و همچنین عدم اطمینان درباره اینکه آیا درمان مورد مطالعه را دریافت خواهند کرد یا از آن سود خواهند برد، مواجه شوند.
بیل ییتس، فردی که با دمانس زندگی میکند، درباره تجربه خود گفت:
«شاید این بزرگترین درسی باشد که دمانس به من آموخته است: هرگز با وجود موانعی که در مقابل شما قرار دارند، از زندگی دست نکشید.»
درباره انجمن جهانی آلزایمر
انجمن جهانی آلزایمر (Alzheimer’s Disease International – ADI) فدراسیون بینالمللی متشکل از ۱۰۵ انجمن و فدراسیون آلزایمر در سراسر جهان است و با سازمان جهانی بهداشت روابط رسمی دارد.
چشمانداز انجمن جهانی آلزایمر، پیشگیری، مراقبت و مشارکت همگانی امروز و درمان قطعی در آینده است.
ADI بر این باور است که کلید پیشرفت در مقابله با دمانس، در ترکیبی منحصربهفرد از راهکارهای جهانی و دانش محلی نهفته است.
این انجمن در سطح محلی با توانمندسازی انجمنهای آلزایمر، از آنان برای ترویج و ارائه مراقبت و حمایت از افراد مبتلا به دمانس و مراقبان آنان پشتیبانی میکند و همزمان در سطح جهانی برای جلب توجه به موضوع دمانس و ایجاد تغییر در سیاستها فعالیت دارد.
منبع: انجمن جهانی آلزایمر (ADI)، World Alzheimer Report 2026: A New Era in Dementia Clinical Trials
درباره انجمن دمانس و آلزایمر ایران
انجمن دمانس و آلزایمر ایران در سال ۱۳۸۰ با هدف ارتقای کیفیت زندگی افراد مبتلا به دمانس و بیماری آلزایمر و حمایت از خانوادهها و مراقبان آنان تأسیس شد.
این انجمن، نخستین تشکل غیردولتی آموزشی، درمانی، مراقبتی و توانبخشی در این حوزه در کشور است و طی سالهای فعالیت خود، خدمات گستردهای در زمینه آگاهیرسانی، مشاوره، تشخیص، مراقبت، توانبخشی، آموزش و پژوهش ارائه کرده است.
انجمن دمانس و آلزایمر ایران با رویکردی علمی، انسانی و جامعهمحور، در جهت توانمندسازی افراد مبتلا، خانوادهها و مراقبان آنان، افزایش آگاهی عمومی درباره دمانس و بیماری آلزایمر و ارتقای جایگاه این موضوع در اولویتهای سلامت کشور فعالیت میکند.
همچنین این انجمن از طریق همکاری با انجمنهای آلزایمر استانی، دانشگاهها و سایر نهادها، برای گسترش خدمات و حمایت از افراد مبتلا و خانوادههای آنان در سراسر کشور تلاش میکند.
برنامه های ماه جهانی آلزایمر 1405
معرفی انجمن دمانس و آلزایمر ایران
انجمن دمانس و آلزایمر ایران به عنوان یک نهاد رسمی و عضو انجمن جهانی آلزایمر (ADI)، با هدف ارتقای سطح آگاهی عمومی، آموزش خانوادهها و مراقبین، و توسعه خدمات حمایتی و پژوهشی در حوزه دمانس و بیماری آلزایمر فعالیت میکند. این انجمن با برگزاری دورههای آموزشی، کارگاهها و برنامههای پژوهشی، تلاش دارد زمینه ارتقای کیفیت زندگی افراد مبتلا و خانوادههای آنان را فراهم آورد.
برای کسب اطلاعات بیشتر، به صفحه معرفی انجمن مراجعه کنید.
هشتگ های ماه جهانی آلزایمر1405:
#تشخیص_زودهنگام #آگاهی_درباره_دمانس #ماه_جهانی_آلزایمر #WorldAlzheimersMonth
#تشخیص_دمانس_اهمیت_دارد #تشخیص_آلزایمر_اهمیت_دارد #تشخیص_زودهنگام_اهمیت_دارد